Videos

Ο Κωνσταντίνος Μητράγκας και η Ελληνική Ομάδα Διάσωσης αποτελούν τον ένα από τους δύο νικητές του Βραβείου Προσφύγων Νάνσεν 2016, έπειτα από τις ηρωικές προσπάθειες που κατέβαλαν την προηγούμενη χρονιά. Το βραβείο αναγνωρίζει τις αδιάκοπες προσπάθειες της οργάνωσης να διασώσει τους πρόσφυγες που έφτασαν στα ελληνικά νησιά το 2015, συμβάλλοντας με αυτόν τον τρόπο στην αποκατάσταση της ελπίδας σε μια στιγμή που όλα φαίνονταν χαμένα.

Η Έφη Λατσούδη είναι η μία από τους δύο νικητές του Βραβείου Προσφύγων Νάνσεν 2016, για τη βοήθεια που πρόσφερε αδιάκοπα στους πρόσφυγες στη Λέσβο. Υπέρμαχος των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, είναι η ήρεμη δύναμη στο χώρο του πρώην ΠΙΚΠΑ. Με καταγωγή από την Αθήνα, η 48χρονη Έφη σπούδασε κοινωνικές επιστήμες – ψυχολογία. Προτού μετακομίσει στη Λέσβο το 2001, εργάστηκε με άτομα με αναπηρία, και άλλους ανθρώπους με ιδιαίτερες ανάγκες.

Κάθεσαι στο σπίτι σου, ακούγοντας για τους πρόσφυγες που φθάνουν, για πολέμους, για άσχημες συνθήκες, για ανθρώπους που κρατούνται … Και μετά μπορείς να παραμείνεις στο σπίτι σου και να πεις: εντάξει, στεναχωριέμαι, αλλά τι μπορώ να κάνω;

Όταν έρχεσαι εδώ όμως ή πας οπουδήποτε αλλού για να βοηθήσεις, και προσπαθείς να αλλάξεις κάτι μικρό μαζί με άλλους ανθρώπους, τότε αυτό αποκτά πολύ μεγάλη δύναμη.

Η Αλληλεγγύη Λέσβου και το BorderlineEurope δημιούργησαν το ανοιχτό κέντρο στήριξης στους πρόσφυγες «Mosaik» στη Μυτιλήνη. Εδώ, πρόσφυγες και ντόπιοι μπορούν να παρακολουθούν μαθήματα, να παίρνουν μέρος σε εργαστήρια και να γνωρίζονται μεταξύ τους. Η Δάφνη Βλουμίδη προσφέρει δωρεάν μαθήματα ελληνικών σε πρόσφυγες στο «Mosaik», μέσω της ελληνογερμανικής οργάνωσης «Οδυσσέας» που ίδρυσε το 2012.

Ο Fridtjof Nansen γεννήθηκε στη Νορβηγία το 1861. Διακρίθηκε ως επιστήμονας, πολικός εξερευνητής, διπλωμάτης και ανθρωπιστής. Σήμερα, το κουράγιο και η προσφορά του εξακολουθούν να αποτελούν έμπνευση για εκατομμύρια ανθρώπους. Σε ηλικία 27 ετών, ο Nansen είχε ήδη ολοκληρώσει το διδακτορικό του σχετικό με το κεντρικό νευρικό σύστημα και ήταν ο πρώτος άνθρωπος που διέσχισε το επικίνδυνο παγετωνικό κάλυμμα της Γροιλανδίας. Λίγο καιρό αργότερα, ηγήθηκε μιας αποστολής εξερεύνησης του Αρκτικού Ωκεανού, που διήρκεσε 25 μήνες και έφτασε πλησιέστερα στο Βόρειο Πόλο από οποιαδήποτε άλλη στο παρελθόν.

Ζούμε σε έναν κόσμο όπου πάνω από 65 εκατ. άνθρωποι έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τις εστίες τους. Όσο αυξάνεται η ένταση και ο αριθμός των συγκρούσεων σε όλο τον κόσμο, τόσο αυξάνεται και ο αριθμός των προσφύγων που διακινδυνεύουν τη ζωή τους στη θάλασσα για να βρουν ασφάλεια στην Ευρώπη. Το 2015, οι εικόνες γονιών με μικρά παιδιά να αναζητούν απεγνωσμένα ασφάλεια συγκλόνισαν τις συνειδήσεις όλου του κόσμου. Κι ενώ οι αφίξεις και οι απώλειες κορυφώνονταν, τόσο η αλληλεγγύη και η καλοσύνη ξεχείλιζαν. Χιλιάδες εθελοντές, μόνοι τους ή σε ομάδες, άνοιξαν την αγκαλιά τους, την καρδιά τους και τα σπίτια τους. Απέδειξαν ότι μπορούμε να ξεπεράσουμε τον φόβο και τη μισαλλοδοξία, και να σταθούμε μαζί με τους πρόσφυγες.

Φωτογραφίες

Το 2015, ο αριθμός των προσφύγων και μεταναστών που έφτασαν στην Ελλάδα μέσω θαλάσσης αυξήθηκε κατακόρυφα. Μόνο στις ακτές της Λέσβου, οι αφίξεις ξεπέρασαν τις 500.000. Χιλιάδες άλλοι άνθρωποι διακινδύνευσαν τη ζωή τους αψηφώντας τα παγωμένα νερά, τα ψεύτικα σωσίβια και την κακοκαιρία, για να καταλήξουν σε άλλα ελληνικά νησιά, όπως η Χίος, η Σάμος, η Λέρος και η Κως.

Για πολλούς πρόσφυγες που τόλμησαν αυτό το συχνά οδυνηρό ταξίδι για να ξεφύγουν από τον κίνδυνο, οι ηρωικές ανθρωπιστικές προσπάθειες των Ελλήνων εθελοντών το 2015 δεν περιορίστηκαν στη διάσωση ανθρώπων από τη θάλασσα, αλλά τους βοήθησαν να κάνουν τα πρώτα βήματα προς μια φυσιολογική ζωή.

Οι προσπάθειές τους είναι χαρακτηριστικές της μοναδικής ανταπόκρισης του κόσμου στην προσφυγική και μεταναστευτική κατάσταση έκτακτης ανάγκης στην Ελλάδα αλλά και σε όλη την Ευρώπη, όπου χιλιάδες άνθρωποι επέδειξαν αλληλεγγύη σε όσους αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τις εστίες τους, καθώς και της ανθρωπιάς και γενναιοδωρίας των κοινοτήτων σε όλο τον κόσμο που άνοιξαν την καρδιά τους και τα σπίτια τους στους πρόσφυγες.

Δύο από αυτούς τους εθελοντές τιμώνται από κοινού με το Βραβείο Προσφύγων Νάνσεν 2016 της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες: Ο Κωνσταντίνος Μητράγκας, εκ μέρους της Ελληνικής Ομάδας Διάσωσης (ΕΟΔ), και η Έφη Λατσούδη, υπέρμαχος των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από τον χώρο ανοιχτής φιλοξενίας του πρώην ΠΙΚΠΑ στη Λέσβο.

Η ΕΟΔ απαρτίζεται από περισσότερους από 2.000 εθελοντές, οι οποίοι διασώζουν ανθρώπους από το 1978. Το 2015 οι εθελοντές εργάζονταν 24 ώρες καθημερινά, ανταποκρινόμενοι σε συνεχείς κλήσεις για διάσωση μέσα στη νύχτα.

Στη διάρκεια της χρονιάς, πραγματοποίησαν 1.035 επιχειρήσεις διάσωσης, σώζοντας 2.500 ζωές, ενώ βοήθησαν περισσότερους από 7.000 ανθρώπους να φτάσουν σε ασφαλές έδαφος. Με τις συνεχείς και ακούραστες προσπάθειές τους για τη διάσωση τόσο πολλών ανθρώπων, οι εθελοντές της ΕΟΔ αποτέλεσαν παγκόσμιο παράδειγμα.

Στη Λέσβο, ο χώρος ανοιχτής φιλοξενίας του πρώην ΠΙΚΠΑ παρέχει ένα ασφαλές και ζεστό περιβάλλον για τους πρόσφυγες στο νησί. Η Έφη Λατσούδη ήταν ένα από τα ιδρυτικά μέλη της πρωτοβουλίας που το 2012 μετέτρεψε μια πρώην παιδική κατασκήνωση σε προστατευμένο περιβάλλον, ιδιαίτερα για ευάλωτους πρόσφυγες, γυναίκες που είχαν χάσει τα παιδιά τους στο θαλάσσιο ταξίδι, καθώς και ενηλίκους και παιδιά με αναπηρίες ή μαθησιακές δυσκολίες.

Ο χώρος του πρώην ΠΙΚΠΑ έφτασε να φιλοξενεί μέχρι και 600 πρόσφυγες καθημερινά, παρόλο που είχε δυνατότητα για μόλις 150, και διένεμε πάνω από 2.000 γεύματα καθημερινά.